2018 / 07 / 26
“Macla, mamua, bismuto, vicario” erakusketa berria

 

  • Oteiza Museoak Karlos Martínez B. eta Javier Arbizu artisten “Macla, mamua, bismuto, vicario” erakusketa proiektua aurkezten du
  • Oteiza Museorako berariaz egindako interbentzio hau “Hazitegia” programako lehena da

 

Erakusketa eta argitalpena: Macla, mamua, bismuto, vicario.
Artistak: Karlos Martínez B., Javier Arbizu.
Oteiza Museoaren produkzioa, Huarte Arte Garaikideko Zentroaren partaidetza. Lankideak: “la Caixa” Fundazioa, Nafarroako Kutxa Fundazioa, Eguesibarko Udala eta Caniche Argitaletxea.
Oteiza Museoa. 2018ko uztailak 27 – azaroak 30.

Oteiza Museoak “Macla, mamua, bismuto, vicario” erakusketa proiektua aurkezten du. Oteizaren obrari buruzko erakusketa interbentzio hau Karlos Martínez B. eta Javier Arbizu artistek berariaz ondu dute Altzuzako zentrorako eta Hazitegia programako lehen interbentzioa izango da.

Oteiza Museoak eta Huarte Arte Garaikideko Zentroak sustaturiko programa horren lehenengo interbentzioa da eta bi zentro horien produkzio eta erakusketa inguruneak elkartzeko borondateak bideratu du, sorkuntza garaikidetik abiaturik Jorge Oteizaren obrari buruzko gogoeta-agertoki berriak sorraraztearren.

Bi artista horiek iaz Huarte Zentroan egindako ikerketa eta produkzio egonaldiarekin abiatu zen proiektua. Egonaldiak proiektu bat zehazteko aukera eman zien autoreei eta Corrales eta Molezún-ek 1966an eraiki zuten Madrilgo Huarte Etxe ospetsu horretan egindako interbentzioan mamitu zen, zeina jardunaldi bakarrekoa izan zen 2018ko otsailaren 17an, Caniche Argitaletxearen ekoizpena zela bide.

Macla, mamua, bismuto, vicario proiektuak orain Oteiza Museoak, 2018ko uztailaren 27tik azaroaren 30era, bere baitan hartzen duen erakusketa interbentzioarekin jarraitzen du, ondokoa hauek lankide dituela: “la Caixa” Fundazioa eta Nafarroako Kutxa Fundazioa, InnovaCultura programaren barnean, eta Eguesibarko Udala.

Proiektu honen abiaburua “makla”ren ideia da, Oteizak hala izendaturiko obra sailarekin loturikoa; obra horiek bi bolumen edo gehiagoren fusioak sorturik daude eta beren atalen arteko harremanek aktibatu dituzte. Une honetatik aurrera, interbentzioak eskultura alderdia eta objektu alderdia elkartzeko era berezia proposatzen du, material eta objektuen ezaugarri propioak nahasten dituzten interbentzio sotilen bidez, zeinek esanahi errepertorio berria sortzen duten eta, era askean, ondoko hauekin lotzen dutenak: Museoaren espazioa, Oteizaren obraren eraikitze moldeak eta eskultorikoa etengabeko eraldatze prozesutzat hartzea.

Bismutoaren presentzia, forma geometrikoetan kristaltzen den minerala, proposamenaren ildoetako bat da, gorputz josiaren ideiaz lan egiten duena, baita doblearen kontuaz ere, “etengabe bete gabea den” eskultura baten mamitzat harturik, Jorge Oteizak definitu zuen bezalaxe.

Proiektua ez dago obra batzuen erakusketa soil baten gisa pentsatua, piezek (hamazazpi guztira) interbentzio bat eta bera osatzen baitute, zeina Oteiza Museoko espazio desberdinetan erakusten den, eraikuntzaren kanpoaldea ere horietako bat dela. Pieza horietako bakoitza espazio beraren elementu aktibatzaile gisa pentsaturik dago, baita eskultorikoaren katalizatzaile gisa ere, material eta prozesu eratzaile garaikideak oinarri harturik.

Interbentzioa argitalpen homonimo batekin osatzen da, bi interbentzioetan zeharreko ikus-ibilbide osoa barne hartzen duena, eta Rosa Lleó, Plataforma Green Parrot-eko komisario eta zuzendariaren testu bat du osagarri.

 

Jarduera pedagogikoak

 

Karlos Martinez B. eta Javier Arbizu artistekiko topaketa eta erakusketarako bisita.

2018ko irailaren 15ean, larunbata, 12:00etan.

Doakoa, aurrez Museoko sarrera aurkeztuta.

 

Bilduma iraunkorraren eta Karlos Martinez B. eta Javier Arbizuren obraren arteko solasa. Erakusketarako bisita, Oteiza Museoko Didaktika arduradun Aitziber Urtasunekin.

2018ko abuztuaren 12an, igandea, 12:00etan.

Doakoa, aurrez Museoko sarrera aurkeztuta.

 

▪  Irakasleak prestatzeko ikustaldia

Erakusketan zeharreko ibilbide gidatua, egungo sorkuntza praktiketan epistemologia berriek duten presentziaren inguruko gogoetarako eszenatokitzat, Oteiza Museoko Didaktika arduradun Aitziber Urtasunekin.

2018ko irailaren 26an, 17:30etik 19:30 arte. Toki kopuru mugatua. Aurrez izena eman behar da didactica@museooteiza.org helbidean (saioa gaztelaniaz izango da, eta nahi duenari euskarazko laneko dokumentazioa ere emango zaio).

 

▪  Objektua eta memoria

Udako lantegi pedagogikoak

Udako lantegi pedagogikoetako partaideek erakusketan diren proiektu artistikoen inguruan egingo dute lan, eraikitzeko modu berriak planteatuta objektu eta memoria kontzeptuetatik.

2018ko abuztuaren 20tik 24ra, 09:30etik 13:30 arte.

6 eta 11 urte bitartekoentzat. Prezioa: 30 € 4 jardunaldietarako. Toki kopuru mugatua. Aurrez izena eman behar da didactica@museooteiza.org helbidean. Gaztelaniaz eta euskaraz.

 

Objektua memoriaren eraikuntzatzat

Lantegia familian

Lantegi honek proposatzen du eguneroko objektuen eraldaketatik gogoeta egitea, haurrek emakume artistei buruz jasotzen duten irudiaren inguruan. Familian forma emango diogu gaiari buruzko geure ikuspegiari, sorkuntza ludikoa baliatuta.

2018ko urriaren 14an, igandea. 11:30etik 13:30 arte. 6 eta 11 urte bitartekoentzat. Prezioa: 6 € heldua + haurra. Toki kopuru mugatua. Aurrez izena eman behar da didactica@museooteiza.org helbidean.

 
2018 / 06 / 28
Objektua eta memoria. Udako lantegi pedagogikoa

▪  Objektua eta memoriaUdako lantegi pedagogikoa

Udako lantegi pedagogikoetako partaideek erakusketan diren proiektu artistikoen inguruan egingo dute lan, eraikitzeko modu berriak planteatuta objektu eta memoria kontzeptuetatik.

2018ko abuztuaren 20tik 24ra, 09:30etik 13:30 arte.

6 eta 11 urte bitartekoentzat. Prezioa: 30 € 4 jardunaldietarako. Toki kopuru mugatua. Aurrez izena eman behar da didactica@museooteiza.org helbidean. Gaztelaniaz eta euskaraz.

 

 
2018 / 06 / 18
“Hoyo, agujero y vacío. Conclusiones espaciales en Jorge Oteiza” argitalpen berria
  • “Hoyo, agujero y vacío. Conclusiones espaciales en Jorge Oteiza” argitalpena aurkezten dute Oteiza Museoak eta COAVNek

 

  • Jorge Ramosek eskultorearen obra aztertu eta artearen eta arkitekturaren arteko begirada konparatua ezartzen du

 

 

Argitalpena: Hoyo, agujero y vacío. Conclusiones espaciales en Jorge Oteiza
Egilea: Jorge Ramos Jular
Editorea: Jorge Oteiza Fundazio Museoa eta Euskal Herriko Arkitektoen Elkargoaren (COAVN) Nafarroako Ordezkaritza, Eguesibarko Udalarekiko lankidetzan.
360 or. Prezioa: 23 euro

 

Jorge Oteizak bere proiektu artistiko esperimentalean definitu zuen espazioaren identitate berezia aztergai da “Hoyo, agujero y vacío. Conclusiones espaciales en Jorge Oteiza” argitalpenean. Lan horrek jaso egiten du Jorge Ramos Jular arkitekto eta Valladolideko Arkitektura Eskolako irakasleak, zera arkitektonikoaren berezko tratamendu espazialarekiko lotura berriak ezarri ahal izateko abiapuntutzat, espazio oteitzarraren ontologiaren inguruan egin ikerlana.

 

Autoreak proposatzen duen irakurketa konparatuak premisa bat du abiapuntu; horren arabera Oteizaren eskultura, erlazio metaketa prozesutzat, arkitekturakotik hurbileko espazio-ideia baten erabileraren emaitzatzat azal daiteke, hark arkitekturako proiektuekin garatu zituen kolaborazio edo harreman zuzenetatik harago, zeren eta Oteizak berak esan baitzuen bere lan plastikoa testuinguruan kokatzeko “arkitekturaren arabera” jokatzen zuela.

 

Horretarako, lanak bi tresna eraginkor ditu oinarri. Lehenik, eskultoreak kontsultatu eta produzitu zituen idazlanetako asko baliatu dira, bai argitalpenetan jasoak bai eskuz idatzi edo mekanografiatutako testu ugari, oraindik argitaratzeke badaude ere horietako asko, Jorge Oteiza Fundazio Museoak berreskuratu eta ikertzaileen eskura jartzea lortu baitu.

 

Erabili den bigarren tresna Oteizaren obren analisi grafiko eta fotografikoa izan da, 1957ko São Pauloko Bienalean izan zuen partaidetza zela-eta finkatutako forma-familiak ordezkatzen zituzten zenbait piezatan eta 1959an eskulturaren praktika abandonatu zuen arte Bienalaren ondotik garatu zituenetan bildurik nagusiki.

 

Horiei buruz egin interpretaziotik atera konklusioek aukera eman dute diskurtso ireki berria eraikitzeko. Horretan, erlazio- eta esangura-hustzat ulertutako espazio kontzeptuaren gaineko gogoeta esperimentala dira eskulturak, espazio kontzeptu hori hiru kategoria espazialetan banatuta dagoela, hoyo, agujero eta vacío (hobi, zulo eta huts) gisa alegia; kategoria horiek, bere aldetik, eskultura oteitzarraren eta arkitektura esparruaren arteko analisi konparatiborako metodo gisa balia daitezke.

 

Argitalpena autoreak aurkeztutako El espacio activo de Jorge Oteiza tesitik abiatzen da, eta Jorge Oteiza Fundazio Museoak eta Euskal Herriko Arkitektoen Elkargo Ofizialaren (COAVN) Nafarroako Ordezkaritzak editatu dute, Eguesibarko Udalarekiko lankidetzan. Ikerkuntzaren esparruan bildutako Centauro bildumako seigarren titulua da.

 

Jorge Ramos Jular (Valladolid, 1976) arkitekturan doktorea da, Nazioarteko Aipamenaz, 2014an, Valladolideko Unibertsitatean, “El espacio activo de Jorge Oteiza” tesiarekin. 2003an arkitekto titulua eskuratu zuen Valladolideko Arkitekturako Eskola Teknikoan. Arkitektura Proiektuetako irakasle lanean ari da bertan. Arkitekturako Teoria eta Proiektu irakaslea izan da, halaber, Universidade da Beira Interior-en (Portugal), hamaika urtez, eta Visiting Professor, 2018an, Università IUAV di Venezia-n. Zenbait arte diziplinaren eta arkitekturaren arteko harreman espazialei buruzko lan asko argitaratu ditu liburu, aldizkari edo biltzarretan.  2015 eta 2016 bitartean Venezia, Covilhã (Portugal) eta Burgosen erakusgai jarri zuen, Juan Carlos Quindos artistarekin batera, Jorge Oteizaren eskulturen espazio gaitasunei buruzko “Conclusión Abierta. El Espacio Activo de Jorge Oteiza” izeneko marrazki eta argazki sorta.

 
2018 / 05 / 30
“Arma isilak gerra lasaietarako” Imanol Marrodanen proiektua
  • Imanol Marrodan artistaren “Arma isilak gerra lasaietarako” proiektua aurkezten du Oteiza Museoak
  • Erakusketa-interbentzioa “Interpretazioak” programaren barnean kokatzen da, eta zentroko bilduma iraunkorrean dago ikusgai

 

 

Oteiza Museoak berreskuratu egin du Interpretazioak programa, Imanol Marrodan artistak Altzutzako zentroan egin duen “Arma isilak gerra lasaietarako” erakusketa-proiektuarekin.

Oteizaren obrarekiko topaketa-gune bat sortu nahi duen programako hamargarren interbentzioa da jada. Programa bera museoko bigarren solairuan garatzen da, erakusketa iraunkorrarekiko solasean, eta Oteiza Museoak Eguesibarko Udalarekiko elkarlanean produzitu erakusketa-proiektu hau ekainaren 1etik irailaren 30era bitartean garatuko da.

Arma isilak gerra lasaietarako proiektu artistikoak 1979ko dokumentu sekretu batetik hartzen du titulua; Bilderberg taldearekin lotzen den dokumentu horretan, itxura batean apenas antzematen diren estrategien bitartez gizarte kontrolerako zenbait tresna abian jartzeko aukera aztertzen zen. Abiapuntu hori erreferentzia harturik, autoreak, bere proiektuarekin, planteatzen du “gaur egungo sorkuntzaren erabilerak, erabilgarritasunak eta aplikazio praktikoak aktibatzea, horiek komunitate sozial, politiko eta ekonomikoen etorkizuna egituratzeko funtsezko elementu eragileetakoak baitira, eta komunitate horietako aldaketa eta eboluzioak determinatzen baitituzte”.

Horretarako, 2011 eta 2018 bitartean egindako egikera desberdineko 7 obra aurkezten ditu; horien artean, batetik 4 eskultura-objektu daude, artefaktu deituak alegia, elementu teknologiko industrialak elementu organikoekin konbinatzearen emaitza direnak.

Multzoa osatzeko, Proiektu pertsonala izeneko diagrama handi bat, proiektua egituratzen duten gogoeta eta konexioei testuingurua emateko, Revelar y Rebelar interbentzioarekin batera. Azkenik, Elurra Anbotoko tontorrean obra jasotzen da. Denbora guztian zehar izozkailu batean ikusgai egongo den obra horrek “muturrera eramaten du espazioaren desokupazioari buruzko ideia, hain zuzen ere Jorge Oteizak hori ulertu zuen moduan”.

“Interpretazioak” zikloko interbentzio hau Pedro Salaberri, Jose Miguel Corral,  Iratxe Montero, David Rodriguez Caballero, Jose Ignacio Agorreta, Koldo Sebastian, Manu Muniategiandikoetxea, Florencio Alonso eta Pedro Oses artistek eginen ondotik iritsi da.

Imanol Marrodan (Bilbo, 1964). Diziplinarteko sortzaile eta ikertzailea; bere lanean, eta besteak beste, jarduera kritikoa jorratzen du gaur egungo artearekin eta pentsamenduarekin lotutako ekitaldien bitartez, bere sorkuntza proiektu pertsonalaren partetzat. Marrodanen lana zenbait herrialdetan eta gaur egungo artearen zenbait feriatan egon da ikusgai, eta bera da AIR: Arte Independiente Revelador “Revealing Independent Art” kultur plataformaren/ingurunearen sortzailea. Erakusketak egin dituen herrialdeen artean Erresuma Batua, Frantzia, Alemania, Portugal, Belgika, Korea, Argentina, Txile, Suitza eta Estatu Batuak daude. Eta zenbait museo eta erakunde publikotako bildumetan du obra, espazio publikoan zertutako beste zenbait interbentzio eta eskultura iraunkor zein galkorrekin batera.

Arma isilak gerra lasaietarako argitalpena

www.imanolmarrodan.com

 

 

Arma isilak gerra lasaietarako

Erakusketaren jatorrizko izena, Silent weapons for quiet wars (Arma isilak gerra lasaietarako), bat dator 1979ko maiatzean datatutako ustezko isilpeko dokumentu baten izenarekin; 1986an aurkitu zuten hori, enkante batean eskuratutako IBM fotokopiagailu batean. Dokumentua Bilderberg taldearekin dago lotuta. Talde horretan, ingeniaritza sozioekonomikoa aplikatuz, kontrol sozialerako zenbait forma garatzen dituzte, natur eta lan bitartekoak menderaturik ekonomia zeharo aurreikusgarria sortu ahal izatearren.  Metodologia horrek agerian uzten du eredu ekonomiko neoliberala produktu diseinatua izan zela, ez baina soilik ekonomia politikoari buruzko ikerkuntzetatik abiatuta, baizik eta diziplina anitzeko analisi bat hartuz abiapuntu, horretan bat egin baitzuten besteak beste matematika, fisika, kimika, psikologia, biologia, medikuntza, soziologia eta antropologiako printzipio zenbaitek.

Dokumentuaren izenburuari atzera testuingurua emanez, duen sorburuaren kontrako leku batean erabiliz, egungo egoeraren eszenatoki iragarle batean kokatuko dugu, gaur egungo sorkuntzako ikerkuntzak garatzen diren testuinguruan alegia, hain zuzen eboluzio, erresistentzia eta aurrerapen politiko-sozial ezaugarriak erakustearren. Kontra-neurriak baitira, berdintasun sozial eta ekonomiko handiagoa lortzearren jakintzaren horizontalizazioa bilatzeko.

Konklusio eta lehentasuntzat, nire sorkuntza proiektuak bilatzen du nabarmenaraztea, argitara ateratzea gaur egungo sorkuntzaren erabilerak, erabilgarritasunak eta aplikazio praktikoak, horiek komunitate sozial, politiko eta ekonomikoen etorkizuna egituratzeko funtsezko elementu eragileetakoak baitira, eta komunitate horietako aldaketa eta eboluzioak determinatzen baitituzte. Izan ere gaur egungo sorkuntza, filosofiarekin eta zientziarekin batera, sistemaren eboluzio lagundu eta kontrolatuan beharrezkoak diren aldaketak aurreikusi eta aplikatzearren botereak erabiltzen dituen tresnetako bat da, komeni berrikuntzak aplikatzen baititu une egokietan, bere interesen arabera betiere.

Esparru eta testuinguru komun orokorra determinatu nahi du, horretan publikoki aitor daitezen sorkuntzazko ikerkuntzaren (okerreko bidetik artistiko deitu horren) esparruko interes, erabilera eta aplikazio zehatzak, eta eginkizun horiek, hezkuntzaren bitartez, herritarrei aditzera eman dakizkien.

Pentsamendu ildo orokor hori esperientzia eta ikerkuntza pertsonalaren emaitza den diagrama edo eskema batean jaso da. Ariketa sintetiko eta eskematikoa da, eta ildo orokor sinple batzuk zabaltzeko erabil daiteke, egungo zein etorkizun hurbileneko zenbait ikerkuntzatarako erreferentzia izan daitezen.

Oteizak abandonatu egin zuen eskulturako hutsari eta desokupazioari buruzko bere asmo esperimentala, beste aplikazio eta jarduera antropologiko, sozial eta politiko batzuetan lan egitearren, betiere irmo defendatuz arteak, sorkuntzak, gizarte sisteman aldaketa positiboak bultzatzeko aurrerapen eta eboluzio eragile gisa izan behar duen erabilera eta funtzioa. Hona hemen nire ikerkuntzen eta Jorge Oteizaren filosofiaren artean dagoen funtsezko harremana, funtsezko lotura: “Pentsamendu sortzailearen aplikazioak”.

    Imanol Marrodán

 

 
2018 / 05 / 15
Museoen Nazioarteko Egunaren programa
  • Museoen Nazioarteko Eguna dela eta sarrera libreko hiru egun, In Tempore Abesbatzaren kontzertua eta La Nave-ren antzezlana antolatu ditu Oteiza Museoak

 

Oteiza Museoak bat egingo du Museoen Nazioarteko Eguneko ospakizunekin. Horretarako, sarrera libreko egunak antolatuko ditu 2018ko maiatzaren 18tik 20ra bitartean, eta horien barnean bi ekitaldi izango dira, In Tempore Abesbatzak eskainiko duen gaur egungo ahots-musika kontzertua, eta La Nave producciones teatrales-ek eskainiko duen Evocaciones literarias de los museos ikuskizun eszenikoa.

 

Ateak zabalik eta Museorako zein programatu diren ikuskizunetarako sarrera doakoa izango den lehen eguna maiatzaren 18a izango da, eta hilaren 20ra arte, igandea, luzatuko dira. Hilaren 19an, larunbata, Carlos Etxeberriak zuzendutako In Tempore Abesbatzak eskainiko duen kontzertu berezia hartuko du Museoko areto nagusiak (12:30 h).

 

Abesbatzak eskainiko duen egitarauaren izenburua Naturarekin elkarrekintzan aritzeko musika da; horren barnean egungo hiru konpositoreren obrak kantatuko dituzte. Konpositoreak honakoak dira: John Rutter britainiarra (Magni􀀏cat anima mea eta Fecit potentiam mugimenduak, 1990eko Magnificat obrakoak), Karl Jenkins galestarra (Cantus triquetrus, Wintertide eta From Our Earth, 2009an konposatutako Stella Natalis obrakoak), eta Ola Gjeilo norvegiarra (2011ko Across the Vast, Eternal Sky, eta 2013ko Song of the Universal); nazioartean ospea irabazitako autoreak dira guztiak, eta munduko kontzertu areto garrantzitsuenetan interpretatuak. Egitaraua osatzeko, Carlos Etxeberria Alonso musikaria izango da, In Tempore Abesbatzaren zuzendaria, 2012an konposatutako Ikerren sehaska-kanta obra aurkeztuko baitu.

Estilo eta joera desberdinak segitzen dituzten konpositore horien musikak kontraste eta ñabardura ugariz osatutako kontzertua osatuko du, XXI. mendeko musika koralaren eboluzioaren parte garrantzitsu baten adierazgarri.

 

Osterantzean, La Nave producciones teatrales konpainiak, hilaren 20an (igandea, 12:30 h), Evocaciones literarias de los Museos ikuskizuna aurkeztuko du. Horretan interpretazio ibilbide bat proposatzen du, autore kopuru aipagarri batek arteari eta museoei eskainitako gogoeta, ideia eta sentsazio multzo zabal batean zehar. Autore bilduma horren barnean ditugu, besteak beste, Balzac, Poe, Henry James, Txekhov, Rilke edo Pio Baroja. Inspirazio faltan den idazlearen eta museoko emakumezko atezain jakintsu baten arteko interpretazio lehiak aukera emango digu autore handi horiek idatzi zituzten kontsiderazioak xehatzeko eta, horien bitartez, gogoeta egiteko, bai artearen inguruan bai artea gordetzera bideratutako espazioen zentzuaren eta espazio horiek kulturaren eta imajinario nagusien eraikuntzan duten eginkizunaren inguruan. Obrako interpreteak Marta Juaniz eta Migel Munarriz izango dira, berek 1992an sortutako taldearen zuzendariak.